છોટાઉદેપુર: જંગલોમાં ‘લીલું સોનું’ ગણાતા ટીમરૂના પાનની સીઝન જામી; આદિવાસી પરિવારો માટે પૂરક આવકનું બન્યું મોટું સાધન

• કુદરતની મહેરબાની: છોટાઉદેપુરના સમૃદ્ધ જંગલોમાં ટીમરૂના પાનની મોસમ શરૂ; ઉનાળામાં આદિવાસી પરિવારોને મળી રોજગારી.
• મહેનતનું ભાથું: વહેલી સવારથી જ વન્ય વિસ્તારોમાં પાન એકત્ર કરવા શ્રમિકોની ભીડ; ઘરે-ઘરે બંડલ બનાવવાની કામગીરી તેજ.
• રોકડી આવક: સરકારી ખરીદ કેન્દ્રો પર સાંજ પડતા જ લાગે છે લાઈનો; ખેતીકામ વગરના દિવસોમાં આર્થિક ટેકો.
• બહુવિધ ઉપયોગ: માત્ર બીડી બનાવવા જ નહીં, પણ ઔષધીય ગુણો અને ઇકો-ફ્રેન્ડલી પતરાળા માટે પણ ટીમરૂના પાન જાણીતા.

​છોટાઉદેપુર: પ્રકૃતિના ખોળે વસેલા છોટાઉદેપુર જિલ્લાના જંગલો આજે પણ વનવાસીઓ માટે આશીર્વાદ સમાન સાબિત થઈ રહ્યા છે. ઉનાળાની કાળઝાળ ગરમીમાં જ્યારે ખેતીકામ ઓછું હોય છે, ત્યારે જંગલોમાં ખીલેલી ટીમરૂની નવી કૂંપળો આદિવાસી પરિવારો માટે પૂરક આવકનું મુખ્ય સાધન બની છે.

🧐વહેલી સવારથી પરિશ્રમ:

જિલ્લાના ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં વસતા શ્રમિકો સૂર્યોદય પહેલા જ જંગલોમાં પહોંચી જાય છે. પાન તાજા રહે તે માટે ઠંડા પહોરમાં તેની તોડણી કરવામાં આવે છે. બપોર સુધીમાં જંગલ ખેડીને પાન એકત્ર કર્યા બાદ, પરિવારના નાના-મોટા તમામ સભ્યો ભેગા મળીને આ પાનની વ્યવસ્થિત જુડીઓ તૈયાર કરે છે. સમગ્ર પંથકમાં અત્યારે એક ઉત્સવ જેવો માહોલ જોવા મળી રહ્યો છે.

👉ખરીદ કેન્દ્રો દ્વારા સુવિધા:

તંત્ર દ્વારા આદિજાતિ વિસ્તારના લોકોની સુવિધા માટે ગામડાઓમાં જ ખરીદ કેન્દ્રો કાર્યરત કરવામાં આવ્યા છે. સાંજ પડતાની સાથે જ લોકો પોતાની મહેનતનું ભાથું લઈને આ કેન્દ્રો પર પહોંચે છે, જ્યાં તેમને તુરંત રોકડી આવક મળે છે. સ્થાનિક રહીશ ગિરીશ નાયકના જણાવ્યા મુજબ, આ આવક તેમના ઘરના ગુજરાન માટે ખૂબ જ મદદરૂપ સાબિત થાય છે.

👇[ટીમરૂના ઝાડની વિશેષતાઓ – ઇન્ફોગ્રાફિક્સ]

• ગરીબોનું સફરજન: ટીમરૂનું ફળ ખાવામાં અત્યંત મીઠું અને પાચનશક્તિ માટે ગુણકારી છે.
• ઔષધીય ગુણ: પાનમાં એન્ટિ-બેક્ટેરિયલ ગુણ હોય છે, જે ચામડીના રોગોમાં રામબાણ છે.
• દાંતનું રક્ષણ: આ ઝાડની ડાળખીનું દાતણ પેઢાની સમસ્યામાં રાહત આપે છે.
• ઇકો-ફ્રેન્ડલી: દક્ષિણ ભારતમાં આ પાનમાંથી કુદરતી પડિયા અને પતરાળા બનાવવામાં આવે છે.

🫵આમ, છોટાઉદેપુરનું આ ‘લીલું સોનું’ વનવાસીઓના જીવનમાં આર્થિક ઉજાસ ફેલાવી રહ્યું છે. વન વિભાગની આ વ્યવસ્થાને કારણે વચેટિયાઓ દૂર થયા છે અને સીધો લાભ ગરીબ શ્રમિકો સુધી પહોંચી રહ્યો છે.